Dziś: Czwartek, 23 Listopad 2017
Pogoda w Lizbonie: , °C, Wiatr o prędkości 0 km/h ciśnienie 0
Korek Naturalny
Korek naturalny, po portugalsku cortiça, to niezwykły materiał: lekki, nieprzepuszczalny, utrzymujący się na wodzie, elastyczny, ognioodporny, obojętny chemicznie i bardzo trwały. Otrzymywany jest z kory wiecznie zielonego dębu korkowego (Quercus suber), gatunku endemicznego dla Europy południowo-zachodniej i Afryki północno-zachodniej. Korę tych drzew, co 9 lat zrywa się z żyjących drzew bez jakiejkolwiek dla nich szkody. Z upraw dębu korkowego i produkcji korka słynie Alentejo, położony na południe od rzeki Tag region kraju.


Dąb korkowy: w Alentejo


Korkowe pamiątki z Portugalii

Kto poszukuje czegoś naprawdę oryginalnego jako pamiątki z Portugalii, niech wpisze korek na listę swoich zakupów. Portugalia jest największym na świecie producentem korka naturalnego, materiału przyjaznego środowisku. Cieniutko pocięty i poddany obróbce termicznej korek robi się tak giętki, jak materiał. Portugalczycy produkują więc sporo rzeczy z korka, o których w pierwszej chwili nikt by nie pomyślał. Możemy nabyć korkowe torebki, buty, portfele, krawaty, paski, okładki na książki, saszetki na klucze, kapelusze czy parasole. Wspaniałą pamiątką jest także biżuteria wykonana z korka. Na stoiskach z pamiątkami można kupić korkowe pocztówki, a poczta portugalska wyprodukowała nawet korkowe znaczki.

Sklepy warte polecenia to Cork & Co. przy Rua das Salgadeiras 10 na Bairro Alto oraz Pelcor przy Rua das Pedras Negras 28 w dzielnicy Baixa.

Pozyskiwanie korka

Pierwszy zbiór kory z dębu korkowego następuje, kiedy drzewo osiąga wiek 25 - 30 lat (obwód pnia przynajmniej 60 cm, a konarów 15 cm). Korek ten, czasem znacznej grubości, jest nazywany korkiem dziewiczym (Virgin) i różni się od korka zbieranego w następnych okresach (ma nieregularną strukturę). Secondary cork - to pierwsza warstwa w procesie reprodukcji,jest bardziej płaski niż Virigin. Korek rodzaju Amadia posiada największą grubość i najbardziej regularna strukturę (drzewa w wieku 45-50 lat). Z każdym kolejnym okorowaniem grubość i jakość kory korkowej rośnie. Procesy okorowania można przeprowadzać nawet do 150 roku życia dębu korkowego. Po zdarciu kory z dębu korkowego drzewo przybiera rdzawo-czerwony kolor, następnie po 3 miesiącach kora się odradza. Kolejne zbiory korka następują co 9 lat, zazwyczaj w miesiącach letnich, kiedy jest sucho i kora się łatwiej oddziela. Podczas zbioru korka, ostrą siekierą wykonuje się kilka cięć, a następnie trzonkiem siekiery jako dźwignią odrywa się płaty kory od pnia. Czasem okorowuje się także duże konary drzewa.

Zerwaną korę składuje się na powietrzu w stosach przez kilkadziesiąt dni. Po tym okresie płaty kory gotuje się nad parą lub w wodzie przez około godzinę w celu usunięcia z korka fauny i flory leśnej, garbników i soków. Proces gotowania czyni korę bardziej giętką i miękką, co pozwala ją wyprostować.



Cortiça: świeżo zdjęta kora dębu korkowego


Na terenie Portugalii znajduje się 730 tysięcy hektarów lasów korkowych. Produkuje się tu ponad połowę światowej produkcji korka. Inni producenci są Hiszpania, południowa Francja, południowe Włochy, a ostatnio Maroko, Algieria, Tunezja. Na świecie jest około 2 200 000 hektarów lasu korkowego, z tego 32,4% w Portugalii i 22,4% w Hiszpanii.

Przemysł korkowy jest zwykle uważany za przyjazny dla środowiska, łatwy w recyklingu. Drzewa żyją nawet 200 lat. Dąbrowy z dębem korkowym dodatkowo przeciwdziałają pustynnieniu i są miejscem życia zagrożonych gatunków na przykład rysia iberyjskiego.



Korek naturalny: materiał przyjazny dla środowiska


Zastosowania korka naturalnego

Korek naturalny ma szereg zastosowań: w budownictwie jest doskonałym materiałem izolacyjnym (termicznie i akustycznie), do produkcji instrumentów muzycznych (dętych), przedmiotów dekoracyjnych, tablic korkowych, elementów obuwia, w różnych segmentach branży motoryzacyjnej, kamieniarstwie, do produkcji spławików i rączek do wędek, polakierowane panele korkowe mogą służyć jako parkiet. Jednak korek najszerzej stosowany jest do produkcji zatyczek do butelek (około 55% korka przetwarzane jest w ten sposób).



Quercus suber: dąb korkowy




Figurki z korka naturalnego


Ciekawostki o korku
  • Korek wykorzystywany był od czasów prehistorycznych. Najstarszy korek znaleziony został w Portugalii, w dolinie rzeki Tejo. Wiek tej "skamieniałości" datuje się na około dziesięć milionów lat.
  • Od momentu posadzenia dębu korkowego przez 25 lat nie pozyskuje się z niego korka. Drzewo 60-letnie produkuje około 60 kg korka rocznie, z drzew 80-letnich pozyskuje się już ponad 200 kg korka rocznie.
  • Korek, mimo upływu lat, praktycznie się nie starzeje i nie traci swych właściwości. Zachowało się wiele bardzo starych wyrobów z korka, na przykład korkowe zatyczki do rzymskich amfor, datowane na początek naszej ery.
  • Korek jest materiałem niezwykle elastycznym (90 procent jego objętości stanowi powietrze). Aby zatkać butelkę korkiem, ściska się go odpowiednim urządzeniem i wkłada w szyjkę butelki. Po zwolnieniu nacisku korek natychmiast rozpręża się szczelnie zamyka naczynie.
  • Korek jest obojętny chemicznie. Masa korkowa nie przepuszcza cieczy i gazów, przy kontakcie nie wchodzi z nimi w reakcje chemiczne. Korek sam w sobie nie ma smaku ani zapachu, dzięki czemu wino może wiele lat leżakować w butelce.
  • Korek przyczynił się do odkrycia komórki. W 1665, Robert Hooke, obserwował pod swoim mikroskopem cienkie plastry korka złożone z "plastrów miodu", nadał temu nazwę "komórka".



Dęby korkowe: krajobraz Alentejo w maju

Mapa Strony
login
hasło
 
nie masz konta - zarejestruj się
masz konto - zapomniałeś hasła?
SPOŁECZNOŚĆSOCIAL NETWORK
POLECAMY
MINI Słownik
Wszystkie zdjęcia oraz materiały z polskiego przewodnika po Lizbonie i Portugalii są chronione prawem autorskim.
Kopiowanie oraz wykorzystanie materiałów, które znajdują się na tej stronie jest możliwe wyłącznie w porozumieniu i za zgodą autorów.
© 2008-2017 fotolizbona.pl